In de war

Al jaren komen er brieven van Nederlandse boeren uit het buitenland op onze redactie. Boeren die hun hele leven in Twente of Brabant achter zich hebben gelaten om in het buitenland helemaal opnieuw te beginnen. Dat slokt natuurlijk al je tijd en aandacht op. Een liefde vinden schiet er vaak bij in. En bovendien, waar vind je haar (of hem)?

Ik rol net uit het vliegtuig. Ben in de afgelopen maanden de hele wereld overgevlogen om onze boeren te portretteren zodat ze zich aan de Nederlandse dames kunnen voorstellen. En ik moet je bekennen: Ik ben in de war. Ik ben niet in de war als het gaat om de liefde en de dames en de brieven en over al wat komen gaat. Nee, ik ben ik de war over ‘boer zijn’.

De reden waarom veel boeren Nederland verlaten is duidelijk. In Amerika, Canada of Oost-Europa liggen de kansen. Daar is ruimte, daar is vrijheid. Daar bouw je zonder vergunning een stal bij; daar breek je een huis af zonder dat iemand er iets van vindt; daar koop je 20, 200 of zonder moeite 2000 koeien erbij als je wilt uitbreiden. Alles kan, alles mag. Het walhalla voor een boer.

Maar het heeft ook een schaduwkant. In mijn ogen ben je als boer ook een voorbeeld voor de burger. Boeren zijn professionals als het gaat om de zorg voor dier en milieu. Boeren zijn degene die het dichtst bij de aarde staan. Letterlijk en figuurlijk. Dat maakt ze ook zo woest aantrekkelijk. Het zijn letterlijk mannen (en vrouwen!) van de wereld.

Dus gaat boer zijn niet alleen maar over je eigen bedrijf. Het gaat ook om het goed overdragen van onze aardbol aan de volgende generaties. Neem Amerika, het land van de kansen, daar laten ze bij wijze van spreken buiten de airco draaien om koeien af te koelen. En omdat de energieprijs zo laag is, zie je in geen velden of wegen een zonnepaneel op een dak. Die investering is te hoog als ouderwetse kolengestookte elektriciteit zo goedkoop is. Dat kan je de Amerikaanse boer niet kwalijk nemen. Hij moet ook het hoofd boven water houden.

Dat is mijn verwarring. Natuurlijk is het prachtig als alles kan en mag en geen overheid je nog aan banden legt. Maar wat ben ik trots als ik vanuit het vliegtuig neerkijk op onze agrarische bedrijven. Windmolens en zonnepanelen sieren de daken en velden. Hier wordt vooruitstrevend geboerd met zorg en verstand. Niet alleen in Nederland, maar ook in de landen om ons heen moeten boeren zich aan veel regels houden. En natuurlijk is dat af en toe flink balen en word je er gek van. Maar denk aan de lange termijn. Samen met hun collega’s in landen als Duitsland en Engeland, zijn onze Hollandse boeren koplopers. Op agrarisch gebied scoren ze uitmuntend en tegelijk zorgen ze ervoor dat onze kinderen en kleinkinderen ook nog een mooie groene toekomst tegemoet gaan. Dat vervult mij van trots!


Yvon